Wytwarzanie paliwa alternatywnego oraz jego rola w nowoczesnej gospodarce odpadami– stan obecny i perspektywy

Production of alternative fuel and its role in modern waste management – current status and perspectives

Jurand Bień

Wydział Infrastruktury i Środowiska, Politechnika Częstochowska

Ciepłownictwo Ogrzewnictwo Wentylacja, 2026 (2), 26-31, DOI: https://doi.org/10.65545/COW.2026.02.05

Słowa kluczowe: paliwo alternatywne, RDF, odpady komunalne, odzysk energii, gospodarka o obiegu zamkniętym


Streszczenie
Odpadowe paliwa alternatywne stanowią istotny element nowoczesnej gospodarki odpadami, wpisując się w cele transformacji energetycznej oraz gospodarki cyrkularnej. Artykuł przedstawia definicje i charakterystykę paliw alternatywnych, obejmujących m.in. kod odpadu 19 12 10 zgodnie z katalogiem odpadów. Omówiono skład surowcowy tych paliw oraz procesy przetwarzania odpadów prowadzące do ich wytworzenia. Zaprezentowano aktualny stan rynku paliw alternatywnych w Polsce – wielkość produkcji, stopień wykorzystania energetycznego oraz rozmieszczenie geograficzne zarówno podmiotów wytwarzających, jak i zużywających te paliwa. Przeanalizowano bariery rozwoju rynku (np. nadwyżka produkcji nad krajowym zużyciem, uwarunkowania prawne) oraz czynniki sprzyjające (rosnące moce przerobowe, zainteresowanie inwestycjami w spalarnie, korzyści klimatyczne). Wskazano prognozy i kierunki dalszego rozwoju, uwzględniając krajowe potrzeby ograniczenia składowania odpadów i unijne cele gospodarki o obiegu zamkniętym.

Pobierz artykuł w formacie PDF

Pobierz cały numer w formacie PDF


Keywords: alternative fuel, RDF, municipal waste, energy recovery, circular economy

Abstract
Alternative fuels are an important component of modern waste management, aligning with the goals of energy transition and circular economy. This paper presents definitions and characteristics of alternative fuels, including the waste code 19 12 10 according to the waste catalog. The material composition of these fuels and the waste processing methods leading to their production are discussed. The current status of the alternative fuel market in Poland is presented – the volume of production, degree of energy recovery, and geographical distribution of both producing and consuming entities. The analysis covers market development barriers (e.g. surplus production over domestic usage, legal conditions) and driving factors (increasing processing capacities, investment interest in incineration, climate benefits). Forecasts and development directions are indicated, taking into account national needs to reduce landfilling and EU circular economy targets.

Download the article in PDF format

Download the entire issue in PDF format

Bibliografia / Bibliography

Bień, J. (2021). Production and use of waste-derived fuels in Poland: current status and perspectives. Production Engineering Archives, 27(1), 36-41. https://doi.org/10.30657/pea.2021.27.5

Rozporządzenie Ministra Klimatu z dnia 2 stycznia 2020 r. w sprawie katalogu odpadów. (2020). https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20200000010

Rozporządzenie Ministra Rozwoju z dnia 21 stycznia 2016 r. w sprawie wymagań dotyczących prowadzenia procesu termicznego przekształcania odpadów oraz sposobów postępowania z odpadami powstałymi w wyniku tego procesu. (2016). https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20160000108

Rozporządzenie Ministra Klimatu z dnia 24 września 2020 r. w sprawie standardów emisyjnych dla niektórych rodzajów instalacji, źródeł spalania paliw oraz urządzeń spalania lub współspalania odpadów. (2020). https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20200001860

Gendebien, A., Leavens, A., Blackmore, K., Godley, A., Lewin, K., Whiting, K. J., Davis, R., Giegrich, J., Fehrenbach, H., Gromke, U., del Bufalo, N., & Hogg, D. (2003). Refuse derived fuel, current practice and perspectives: Final report (Report No. CO 5087-4). European Commission, Directorate-General Environment. https://ec.europa.eu/environment/pdf/waste/studies/rdf.pdf (Dostęp z 12.12.2025)

Polski Komitet Normalizacyjny. (2021). PN-EN ISO 21640:2021-10. Stałe paliwa wtórne – Specyfikacje i klasy

Bień, J. (2024). Rynek paliwa alternatywnego (191210) – aktualizacja 2022. EKOlogicznie, Racjonalnie, DOświadczalnie. https://ekordo.pl/rynek-paliwa–alternatywnego-191210-aktualizacja-2022/ (Dostęp z 12.12.2025)

Bień, J. (2020). Wytwarzanie i zagospodarowanie paliw alternatywnych: stan obecny i perspektywy (cz.
I-III). EKOlogicznie, Racjonalnie, DOświadczalnie. https://ekordo.pl/wytwarzanie-i-zagospodarowanie-paliw-alternatywnych-stan-obecny-i-perspektywy-cz-i/ (Dostęp z 12.12.2025)

Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 16 lipca 2015 r. w sprawie dopuszczania odpadów do składowania na składowiskach. (2015). https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20150001277 (Dostęp z 12.12.2025)

European Parliament & Council of the European Union. (2018). Directive (EU) 2018/850 of the European Parliament and of the Council of 30 May 2018 amending Directive 1999/31/EC on the landfill of waste (OJ L 150, 14.6.2018, pp. 100–108). https://eur-lex.europa.eu/legal–content/PL/ALL/?uri=CELEX:32018L0850

European Commission. (2020). Communication from the Commission to the European Parliament, the Council, the European Economic and Social Committee and the Committee of the Regions: A new Circular Economy Action Plan for a cleaner and more competitive Europe (COM(2020) 98 final). https://eur-lex.europa.eu/legal–content/EN/TXT/HTML/?uri=CELEX:52020DC0098