Kontynuując cykl artykułów odpowiadających na zagadnienia prawne nadsyłane przez inżynierów budownictwa, dziś zajmiemy się tematem projektu technicznego (PT), także podpisów osób biorących udział w opracowaniu projektu budowlanego.
- Pytanie: proszę o informację w jakiej formie powinna być przygotowana dokumentacja projektowa dotycząca obiektów liniowych, w której nie ma elementów architektonicznych, np. tylko sieć wodociągowa, czy ciepłownicza. W moim rozumieniu i praktyki przygotowuję:
- PZT który składam w Starostwie Powiatowym na zgłoszenie lub pozwolenie,
- Załączniki Projektu Budowlanego (wymagane uzgodnienia i opinie).
Odstępuję od sporządzenia projektu architektoniczno-budowlanego (PAB) na podstawie art. 34 ust. 3b ze względu na brak projektowanych elementów architektonicznych. Pytanie – czy w sytuacji odstąpienia od wykonania PAB muszę odstąpić również od wykonania PT, czy mogę wykonać PT według schematu powyżej. Proszę o odpowiedź i interpretację przepisów.
Odpowiedź: jeśli dobrze zrozumiałem intencję pytania – chciałby Pan wykonać PT pomimo tego, że ze względu na charakter obiektu nie wymagał on sporządzenia PAB, a tym samym nie był on dołączony do wniosku o pozwolenie na budowę.
Na wstępie należ zauważyć, że przywołany w pytaniu art. 34 ust. 3b Prawa budowlanego zwalnia z obowiązku zawarcia w projekcie budowlanym zarówno projektu architektoniczno-budowlanego (PAB), jak i technicznego (PT). Zwolnienie to dotyczy budowy lub przebudowy urządzeń budowlanych oraz sieci uzbrojenia terenu, jeżeli całość problematyki może być przedstawiona w projekcie zagospodarowania działki lub terenu (PZT).
O ile w przepisie tym nie ma wprost zakazu, aby PT jednak wykonać w takiej sytuacji, to warto zauważyć, że byłoby to postępowanie mogące rodzić pewne niejednoznaczności prawne.
W pierwszej kolejności, aby podeprzeć się przepisem, który umożliwia jednak takie działanie, przywołajmy treść § 24 rozporządzenia Ministra Rozwoju w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego, w którym czytamy, że część rysunkowa projektu technicznego zawiera co najmniej:
„1) rzuty wszystkich charakterystycznych poziomów obiektu budowlanego, w tym widok dachu lub przekrycia oraz przekroje i elewacje, a dla obiektu liniowego – przekroje poprzeczne i podłużne (profile), przeprowadzone w charakterystycznych miejscach obiektu budowlanego, niezawarte w części rysunkowej projektu zagospodarowania działki lub terenu lub projektu architektoniczno-budowlanego konieczne do przedstawienia: … ”.
Czyli rzeczywiście PT mógłby być sporządzony i byłby rozwinięciem PZT.
Powstaje jednak pytanie w jakim celu to opracowanie robić, skoro położenie sytuacyjno-wysokościowe (zakładam, że w pytaniu chodzi głównie o profile) w przypadku obiektów liniowych można umieści w PZT? Wynika to z § 15 ust. 2 pkt 14 rozporządzenia Ministra Rozwoju z dnia 11 września 2020 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego.
Ponadto w przypadku sieci uzbrojenia terenu opracowuje się przecież zazwyczaj projekt wykonawczy (PW), który choć nieuregulowany w Prawie budowlanym, to ma co do zasady większą dokładność niż PT, a nie stworzyłby różnych problematycznych dylematów związanych z niektórymi przepisami.
Przykładem takiego dylematu może być choćby to, że zgodnie z art. 41 ust. 4a pkt 2 Prawa budowlanego – do zawiadomienia organu nadzoru budowlanego o zamierzonym terminie rozpoczęcia robót budowlanych inwestor dołącza m.in. „ oświadczenie lub kopię oświadczenia projektanta i projektanta sprawdzającego o sporządzeniu projektu technicznego, dotyczącego zamierzenia budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami, zasadami wiedzy technicznej, projektem zagospodarowania działki lub terenu oraz projektem architektoniczno-budowlanym oraz rozstrzygnięciami dotyczącymi zamierzenia budowlanego .”
Siłą rzeczy takiego oświadczenia, tj. o sporządzeniu projektu technicznego zgodnego z projektem architektoniczno-budowlanym w tym przypadku nie da się złożyć, gdyż jak sam Pan wspomniał – PAB nie był sporządzany, a pozwolenie na budowę zostało wydane wyłącznie w oparciu o PZT. Ten fakt może więc rodzić problemy formalne, choćby ze strony organów nadzoru budowlanego.
Takich zagadnień jest więcej, np. zgodnie z art. 45a ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego – „… przed rozpoczęciem budowy lub rozbiórki kierownik budowy jest obowiązany potwierdzić wpisem w dzienniku budowy otrzymanie od inwestora zatwierdzonego projektu budowlanego oraz, o ile jest wymagany – projektu technicznego albo projektu rozbiórki”
W tej sytuacji PT nie jest wymagany, więc również kierownika budowy mógłby mieć dylemat – czy powinien mimo wszystko złożyć takie oświadczenie, czy też nie.
W stanowisku Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 26 maja 2023 r. znak: DPR.022.228.2023 czytamy m.in.:
“Zgodnie z art. 57 ust. 1 pkt 1a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2023 r. poz. 682), zwanej dalej „ustawą”, do zawiadomienia o zakończeniu budowy obiektu budowlanego lub wniosku o udzielenie pozwolenia na użytkowanie inwestor jest obowiązany dołączyć projekt techniczny, z uwzględnieniem zmian, o których mowa w art. 36b ust. 2.
Oczywistym jest jednak, że w przypadku inwestycji, dla których nie wymaga się sporządzenia projektu technicznego, nie ma również obowiązku załączania projektu technicznego do ww. zawiadomień i wniosków. Przeciwna interpretacja prowadziłaby do absurdu. “
Stanowisko to dostępne jest na stronie: https://tiny.pl/zw3wd07w4 .
Podsumowując powyższe – warto rozważyć odstąpienie od sporządzania PT tam, gdzie nie jest on wymagany, a tym bardziej gdy nie był sporządzany PAB. W przeciwnym wypadku napotka Pan (i inni uczestnicy procesu budowlanego) sytuacje niejednoznaczne prawnie, a przez to mogące komplikować proces budowy. W szczególności jeśli w ramach zlecenia na opracowanie dokumentacji projektowej sporządzany jest projekt wykonawczy, który uszczegóławia projekt budowlany, a jednocześnie nie stwarza powyższych wątpliwości interpretacyjnych.
- Pytanie: w nawiązaniu do stanowiska Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego dot. konieczności/braku potrzeby podpisania m.in. pliku elektronicznego PZT przez osoby nie biorące udziału w tworzeniu projektu, mam pytanie: czy taki brak konieczności dotyczy również geodety, który przygotował nam mapę do celów projektowych i opatrzył ją podpisem kwalifikowanym? W wersji czystego pdf-a przy przekazywaniu nam, jako projektantom, końcowej pracy. Niektóre organy AAB żądaj od nas przy zgłaszaniu dokumentów na pozwolenie na budowę, aby był w pliku również podpis geodety mimo, że nie brał on udziału w procesie projektowym.
Odpowiedź: tak, brak konieczności potrzeby podpisania PZT przez osoby nie biorące udziału w tworzeniu projektu dotyczy również np. geodety, który przygotował mapę do celów projektowych (MDCP) i opatrzył ją podpisem kwalifikowanym.
Wynika to z faktu, że zgodnie z § 15 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju z dnia 11 września 2020 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego:
„1. Część rysunkową projektu zagospodarowania działki lub terenu sporządza się na aktualnej mapie do celów projektowych lub jej kopii.”
Skoro PZT można sporządzić na kopii MDCP, to siłą rzeczy nie jest potrzebny oryginalny (odręczny lub elektroniczny) podpis osoby, która ją sporządziła.
Co prawda organ AAB może mieć niekiedy wątpliwości np. co do prawdziwości MDCP, ale wówczas również nie może żądać oryginalnego podpisu geodety na projekcie, lecz skorzystać z innych dróg weryfikacji prawdziwości mapy będącej podkładem tego projektu, ewentualnie poprosić projektanta o udostępnienie do wglądu pliku MDCP z oryginalnym podpisem elektronicznym geodety.