Andrzej Falkowski
Przewodniczący Głównej Komisji Legislacyjnej PZITS
W tym miesiącu w ramach działu Prawo chciałbym przedstawić kilka opinii organów administracji publicznej, zwracających uwagę na zagadnienie obowiązkowych dokumentów dołączanych do wniosku o pozwolenie na budowę lub zgłoszenie albo do projektu budowlanego. Opinie te zostały upublicznione w ostatnich tygodniach i dotykają zagadnień, z którymi na co dzień spotykają się inżynierowie budownictwa.
1. Jakie uzgodnienia, opinie i pozwolenia są obowiązkowe do dołączenia do wniosku o pozwolenie na budowę i do zgłoszenia?
W jednym z ostatnich artykułów w ramach cyklu: „Ciekawe interpretacje GUNB” organ ten przypomina jakie dokumenty dołączane do wniosku o pozwolenie na budowę i do zgłoszenia są obowiązkowe. Warto o tym wspomnieć, gdyż nadal dość często zdarzają się przypadki, gdy organy administracji architektoniczno-budowlanej stawiają wymagania w tym zakresie, które już dawno nie obowiązują. Pełna treść stanowiska Głównego Urzędu Nadzoru Budowlanego znajduje się tutaj: https://www.gov.pl/web/gunb/cykl-ciekawe-interpretacje-gunb–dokumenty-dolaczane-do-pozwolenia-na-budowe-i-zgloszenia.
Podsumowując, aby organ administracji architektoniczno-budowlanej miał prawo wymagać dołączenia danego dokumentu do wniosku o pozwolenie na budowę lub do zgłoszenia, muszą zostać spełnione dwa warunki dla takiego dokumentu:
- musi on zostać wskazany wprost w przepisach odrębnych, które jednoznacznie określają konieczność jego załączenia,
- wymóg dołączenia tego dokumentu musi wynikać z przepisów rangi ustawy, a nie np. aktu prawa miejscowego czy rozporządzenia.
Temat ten był również poruszany w trakcie szkolenia GUNB – Prawo budowlane dla organów terenowych (od minuty 53:12): https://youtu.be/Mf_1WNpleKs?list=PLFAvL-Bx9cb6tazogkynFY3RepFROgnc0&t=3192 .
Część dokumentów wymaganych do obowiązkowego załączenia do wniosku o pozwolenie na budowę określona jest bezpośrednio w art. 33 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. Jednak nie jest to katalog zamknięty, gdyż jak wspomniano w przytoczonym stanowisku GUNB – z przepisów rangi innych ustaw mogą wynikać dodatkowe obowiązki w tym zakresie.
Mówi o tym zresztą treść pkt 1 tego przepisu, który wskazuje, iż załącznikiem do wniosku o pozwolenie na budowę jest projekt zagospodarowania działki lub terenu oraz projekt architektoniczno-budowlany w postaci:
a) papierowej – w 3 egzemplarzach albo
b) elektronicznej
– wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami, których obowiązek dołączenia wynika z przepisów odrębnych ustaw, lub kopiami tych opinii, uzgodnień, pozwoleń i innych dokumentów.
2. Przykład dokumentu, którego załączenie nie jest wymagane do wniosku o pozwolenie na budowę i do zgłoszenia.
W kontekście pierwszego zagadnienia warto posłużyć się przykładem, na który zwrócił z kolei uwagę Główny Urząd Geodezji i Kartografii. Odniósł się on bowiem do kwestii ewentualnego (braku) obowiązku dołączania protokołu z narady koordynacyjnej do wniosku o pozwolenie na budowę.
Temat ten już poruszaliśmy w naszych wcześniejszych artykułach, ale tak się złożyło, że w ostatnich dniach GUGIK opublikował swoje stanowisko w tej sprawie, z którym można zapoznać się tutaj: https://www.gov.pl/web/gugik/czy-projektanci-zobowiazani-sa-przekazywac-wraz-z-wnioskiem-o-pozwolenie-na-budowe-protokol-z-narady-koordynacyjnej . Stwierdza się w nim jednoznacznie:
“Obowiązujące przepisy prawa nie obligują projektantów do przekazywania, wraz z wnioskiem o pozwolenie na budowę, protokołu z narady koordynacyjnej, o którym mowa w art. 28b ust. 9 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne. “
Natomiast zupełnie inną kwestią jest to, czy takie rozwiązanie jest dobre i jak sprawić, żeby bez szkody dla procesu inwestycyjno-budowlanego zachęcić inwestorów i projektantów do korzystania z narad koordynacyjnych – nawet jeśli plan sytuacyjny z narady koordynacyjnej nie musi być załączony do projektu budowlanego.
O tym problemie pisaliśmy w naszym artykule: „Zespół ds. narad koordynacyjnych: najważniejsze problemy i kierunki zmian”, opublikowanym w styczniowym wydaniu miesięcznika Ciepłownictwo, Ogrzewnictwo, Wentylacja.
3. Stanowisko Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w sprawie (braku) obowiązku dołączania uprawnień budowlanych i przynależności do izby w procedurach budowlanych.
W związku z sygnałami dotyczącymi przypadków żądania przedkładania zaświadczenia o przynależności do izby samorządu zawodowego oraz uprawnień budowlanych w stosunku do osób wpisanych do centralnego rejestru osób posiadających uprawnienia budowlane (e-CRUB), w dniu 15 kwietnia 2026 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego skierował do wojewodów stanowisko w tej sprawie. To samo stanowisko zostało również skierowane do Wojewódzkich Inspektorów Nadzoru Budowlanego. Oba organy zostały też poproszone o przekazanie go do podległych im organów niższego szczebla.
Pismo odnosi się szczegółowo do przykładowych procedur budowlanych, w tym do:
- załączników do dokumentacji projektowej,
- zawiadomienia organu nadzoru budowlanego o zamierzonym terminie rozpoczęcia robót budowlanych,
- dziennika budowy,
- protokołu z kontroli okresowych i doraźnych użytkowanego obiektu budowlanego.
W podsumowaniu swojego stanowiska Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdza m.in.:
“Żądanie przedłożenia (oryginałów lub kopii):
1) uprawnień budowlanych – w przypadku kontroli posiadania odpowiednich uprawnień budowlanych widniejących w e-CRUB – oraz
2) zaświadczeń, o których mowa w art. 12 ust. 7 PB – w przypadku kontroli przynależności do izb samorządów zawodowych osób widniejących w e-CRUB
jest niedopuszczalne.
Żądanie przedkładania (oryginałów lub kopii) uprawnień budowlanych i zaświadczeń, o których mowa w art. 12 ust. 7 PB, może mieć miejsce jedynie w przypadku, gdy:
1) osoby wykonujące samodzielne funkcje techniczne w budownictwie lub ich uprawnienia budowlane nie znajdują się w systemie e-CRUB albo
2) nastąpiła awaria lub przerwa w działaniu tego systemu (co zostało uregulowane w art. 81 ust. 3b PB).”
Pełne stanowisko GINB z dnia 15 kwietnia 2026 r., znak: DPR.022.338.2026 znajduje się tutaj: https://tiny.pl/spkj2y382 .
Zapraszamy Czytelników do przesyłania pytań związanych z tematyką budownictwa i instalacji sanitarnych. Postaramy się na nie odpowiadać w kolejnych artykułach. Pytania prosimy kierować na adres: biuro (at) pzits.pl